اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

تحلیل شریان‌های حیاتی با رویکرد پدافند غیرعامل (نمونه موردی: انبار نفت شهران)

نویسنده
استادیار دانشکده شهید مطهری بسیج، دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع)، تهران، ایران
چکیده
شریان‌های حیاتی یا همان زیرساخت‌ها جزء بنیان‌های اصلی و چارچوب‌های پایه‌ای هر جامعه به شمار می‌آیند که دربرگیرنده تمامی تأسیسات، خدمات و تسهیلات مورد نیاز آن جامعه‌اند. در زندگی مدرن با افزایش وابستگی سریع به این امکانات، این نیاز روزافزون شده است. شریان‌ها همواره از نقاط جذاب برای دشمن هستند. اولاً طبق نظریه ۵ حلقه واردن، شریان‌ها مراکز ثقل یک کشور هستند که در صورت انهدام هر یک، پیکره و کالبد کشور مورد تهاجم فلج می‌گردد و قادر به ادامه حیات و فعالیت نخواهد بود. دوماً بر اساس طرح جنگ بی‌قاعده، از بین رفتن خدمات‌رسانی شریان‌ها منجر به کاهش رفاه اجتماعی مردم خواهد شد. هدف از مقاله حاضر، ارزیابی ریسک انبار نفت شهران است. نوع تحقیق کاربردی، روش تحقیق تحلیلی-ارزیابانه و روش تجزیه و تحلیل اطلاعات با استفاده از مدل RAMCAP (تحلیل ریسک و مدیریت آن برای حفاظت از دارایی‌های حیاتی) می‌باشد. فرایند تحلیل وضعیت انبار نفت شهران شامل تعیین میزان حساسیت دارایی، تهدیدشناسی، ارزیابی آسیب‌پذیری و ارزیابی ریسک می‌باشد. نتایج تحقیق نشان می‌دهد انبار نفت شهران با کسب امتیاز ۳۱٫۸ بیشترین جذابیت را برای دشمن جهت تهاجم دارد. در بخش تهدیدشناسی، محتمل‌ترین تهدید متوجه انبار نفت شهران، آتش‌زنی عمدی می‌باشد و میزان آسیب‌پذیری در مقابل این تهدید بسیار بالا و میزان ریسک آن نیز در سطح بسیار بالا بوده و نیازمند ارائه الزامات و ملاحظات برای کاهش آسیب‌پذیری می‌باشد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Analysis of Vital Arteries with a Passive Defense Approach (Case Study: Shahran Oil Depot)

نویسنده English

Gholamreza Zarei
Assistant Professor, Shahid Motahari Basij Faculty, Imam Hossein University of Officer and Guard Training, Tehran, Iran.
چکیده English

Vital arteries, or infrastructures, are considered among the main foundations and basic frameworks of any society, encompassing all the facilities, services, and amenities required by that society. In modern life, with the rapid increase in dependency on these facilities, this need has grown day by day. Arteries are always attractive points for the enemy. Firstly, according to Warden's 5-ring theory, arteries are the centers of gravity of a country, such that if any of them are destroyed, the body and framework of the invaded country will be paralyzed and unable to continue life and activity. Secondly, based on irregular warfare doctrine, the disruption of services provided by arteries will lead to a decline in public social welfare. The purpose of this article is to assess the risk of the Shahran oil depot. The type of research is applied, the research method is analytical-evaluative, and the information analysis method utilizes the RAMCAP model (Risk Analysis and Management for Critical Asset Protection). The process of analyzing the status of the Shahran oil depot includes determining the asset sensitivity level, threat identification, vulnerability assessment, and risk assessment. The results of the research indicate that the Shahran oil depot, by obtaining a score of 31.8, has the highest attractiveness for the enemy for aggression. In the threat identification section, the most probable threat facing the Shahran oil depot is intentional arson, and the vulnerability level against this threat is very high, and its risk level is also at a very high level, requiring the provision of requirements and considerations to reduce vulnerability.

کلیدواژه‌ها English

Vital arteries
Shahran oil depot
Vulnerability
Risk
RAMCAP model
1. اسکندری، محمد، امیدوار، بابک، توکلی ثانی، محمدصادق. (۱۳۹۳). تحلیل خسارت شریان‌های حیاتی با در نظر گرفتن اثرات وابستگی برابر حملات هدفمند مطالعه موردی شبکه آب و برق در یک منطقه شهری، دو فصلنامه مدیریت بحران، ویژه‌نامه هفته پدافند غیرعامل، صص ۱۹-۳۰.
2. امانت یزدی، لیلا، محرم‌نژاد، ناصر. (۱۳۹۱). مدیریت ریسک محیط زیستی آتش‌سوزی در مخازن ذخیره‌سازی نفت (مطالعه موردی: انبار مرکزی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی یزد)، محیط‌شناسی، سال سی‌ونه، شماره ۲، صص ۶۱-۷۲.
3. آژانس همکاری‌های بین‌المللی ژاپن (جایکا). (۱۳۸۰). مطالعه ریز پهنه‌بندی لرزه‌ای تهران بزرگ، مرکز مطالعات زلزله و زیست‌محیطی تهران بزرگ، تهران.
4. جلالی فراهانی، غلامرضا. (۱۳۹۱). مقدمه‌ای بر روش و مدل برآورد تهدیدات در پدافند غیرعامل. تهران: مؤسسه چاپ و انتشارات دانشگاه جامع امام حسین (ع).
5. جلیلی قاضی‌زاده، علیرضا، جلیلی قاضی‌زاده، محمدرضا. (۱۳۸۷). کاربرد ریسک در مطالعات پدافند غیرعامل، دومین اجلاس ملی سد و نیروگاه‌های برقابی.
6. حسینی، سید علی، شهرکی، سعید زنگنه، حسینی، سید محمد، قنبری نسب، علی. (۱۳۹۰). بررسی عناصر آسیب‌پذیر و ملاحظات پدافند غیرعامل در حریم کلان‌شهر تهران، اولین همایش علمی -پژوهشی شهرسازی و معماری با رویکرد پدافند غیرعامل، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران.
7. حکیم‌پناه، نرگس. (۱۳۸۸). مترو دفاع غیرعامل، پایان‌نامه شهرسازی، دانشگاه هنر تهران.
8. ستاره علی‌اکبر. (۱۳۹۰). مدیریت ریسک در پدافند غیرعامل، ارزیابی دارایی، تهدید و آسیب‌پذیری، نشر اندیشه ظهور، مجتمع دانشگاهی آمایش و پدافند غیرعامل، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران.
9. سهامی نوش‌آبادی، حبیب‌ا... (۱۳۸۸). آمایش و مکان‌یابی، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران.
10. سیاست‌های کلی نظام در امور «پدافند غیرعامل» (۸۹/۱۱/۲۹)، ابلاغی مقام معظم رهبری.
11. غضنفری، مصطفی. (۱۳۹۲). آسیب‌شناسی ایستگاه‌های مترو در برابر تهدیدات انسان‌ساخت و ارائه راهکارهای کاهش آسیب‌پذیری (مطالعه موردی: ایستگاه ولیعصر)، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه صنعتی مالک اشتر، تهران.
12. فرزاد شام، مصطفی، عراقی‌زاده، مجتبی. (۱۳۹۱). مبانی برنامه‌ریزی و طراحی شهر امن از منظر پدافند غیرعامل، انتشارات علم آفرین.
13. نباتی، عزت‌ا... (۱۳۸۹). پدافند غیرعامل با رویکرد به حوزه تهدیدات، نشر مرکز آموزشی و پژوهشی شهید سپهبد صیاد شیرازی، تهران.

14. A Method to Assess the Vulnerability of U.S. Chemical Facilities. (2002). National Institute of Justice, Final Version.
15. Security Guidelines for the Petroleum Industry. (2005). American Petroleum Institute.
16. Bhatti, Amjad. (2005). Earthquake Relief and Recovery: Processes and Principles, Rural Development Policy Institute.
17. Cioaca, Catalin. (2013). Critical aviation infrastructures vulnerability assessment to terrorist threats, Air Force ACADEMY, Romania.
18. Clifton, A. Ericson. (2005). Hazard Analysis Techniques for system safety, Wiley.
19. Dueñas-Osorio, Leonardo, James I. Craig, & Barry G. Goodno. (2006). Seismic response of critical Interdependent networks. Earthquake Engineering and Structural Dynamics, (In press).
20. Fema 426. (2003). Reference Manual to Mitigation Potential Terrorist Attacks Against Buildings, Federal Emergency Management Agency, USA.
21. Jay, Boris. (2004). Chemical Unsecured: Chemical Plants Dangerously Vulnerable to Terrorism, U.S. Naval Research Laboratory, Washington D.C.
22. Lee, E. E., Mitchell, J. E., & Wallace, W. A. (2007). Restoration of Services in Interdependent Infrastructure Systems: A Network Flow Approach, in IEEE Transaction on Systems Magazine, vol. 37, pp. 1303-1318.
23. PCCIP. (2001). Critical Foundation: Protecting America’s Infrastructures.
24. PSEPC. (2008). Modernization of the Emergency Preparedness Act.
25. Resilience of Cities to Terrorist and other Threats. (2008). NATO Science for Peace and Security Series C: Environmental Security, Risk Evaluation of Terrorist Attacks against Chemical Facilities and Transport Systems in Urban Areas, ISSN: 1874-6519, pp. 37-53.
26. Security Vulnerability Assessment Methodology for the Petroleum and Petrochemical Industries. (2004). Second Edition, American Petroleum Institute/ National Petrochemical & Refiners Association, pages 3 to 36.
27. Shaluf, I. S., & Abdullah. (2010). Floating roof storage tank boilover. Journal of Loss Prevention in the Process Industries, Vol. xxx, pp. 1-7.
دوره 17، شماره 57
تابستان 1400
صفحه 54-72

  • تاریخ دریافت 22 فروردین 1400
  • تاریخ بازنگری 15 اردیبهشت 1400
  • تاریخ پذیرش 02 تیر 1400
  • تاریخ اولین انتشار 22 شهریور 1400
  • تاریخ انتشار 22 شهریور 1400