اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

تکنیک‌های عملیات روانی تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در خصوص فعالیت‌های هسته‌ای ایران در سال‌های اخیر

نویسنده
پژوهشگر دانشکده شهید مطهری بسیج، تهران، ایران.
چکیده
استفادهٔ درست و به موقع از پتانسیل رسانه‌ها میزان کارایی و اثرگذاری دولت مردان در اجرای سیاست‌های آن‌ها را افزایش می‌دهد. از آنجا که اعتماد ملی، مهمترین شاخصه مشروعیت دولت و ابزار قدرت یک کشور به حساب می‌آید، می‌توان گفت مأموریت اصلی رسانه‌هایی که در خدمت سیاست‌مداران قرار دارند هدفی جز اثر گذاری بر ذهن و افکار مخاطبین نیست. جمهوری اسلامی ایران، بعد از پیروزی انقلاب، مورد تهاجم گسترده رسانه‌های مختلف غربی از جمله، بی بی سی قرار داشته و دارد تکنیک‌های عملیات روانی از پشتوانه نظری و علمی دقیق در حوزه‌های روانشناسی، جامعه‌شناسی و علوم ارتباطات برخوردار است. بهره‌گیری درست از این تکنیک‌ها به لحاظ پیچیدگی، کارآمدی، پویایی و در عین حال، خطرناک بودن، نقش به‌سزایی در القاء مفاهیم به مخاطب و نفوذ در اذهان آنها دارا است. این پژوهش، با هدف بررسی شیوهها و تاکتیک‌های عملیات روانی تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در خصوص فعالیت‌های هسته‌ای ایران در سال‌های اخیر به سامان رسیده است. مهم ترین سؤالی که نتایج این پژوهش را معطوف به خود کرده، این است که شیوهها و تاکتیک‌های عملیات روانی به کار گرفته شده تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در خصوص فعالیت‌های هسته‌ای ایران در سال‌های اخیر کدامند؟ در این پژوهش، از روش تحلیل محتوای کمی بهره گیری شده و جامعهٔ آماری پژوهش، برنامه‌های این شبکه در یک بازهٔ زمانی خاصی می‌باشد و حجم نمونه، شامل کلیهٔ اخبار و گزارشات و تحلیل‌های پخش شده از این شبکه که در سایت رسمی این شبکه به صورت مکتوب موجود بوده و به صورت تمام شمار انتخاب شده است. نتایج به دست آمده آشکار ساخت که شبکهٔ مذکور، اولا از چندین روش عملیات روانی در خصوص فعالیت‌های هسته‌ای ایران در سال‌های اخیر استفاده نموده است که برجسته ‌ترین آن‌ها برجسته‌سازی و تکرار می‌باشد و ثانیاً ۱۸ موضوع را بیشتر از سایر موضوعات برجسته می‌کند که مهم‌ترین آن‌ها مذاکرات ایران و گروه ۱+۵ و شفاف‌سازی برنامهٔ هسته‌ای ایران می‌باشد، همچنین پیشنهادات لازم برای مقابله با این تاکتیک‌ها در این پژوهش، ارائه شده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Psychological Operation Techniques of BBC Persian Television Regarding Iran's Nuclear Activities in Recent Years

نویسنده English

Mohammad Tabrizi
Researcher, Shahid Motahari Basij Faculty, Tehran, Iran
چکیده English

Proper and timely use of media potential increases the efficiency and effectiveness of statesmen in implementing their policies. Since national trust is considered the most important indicator of a government's legitimacy and a country's power tool, it can be said that the main mission of the media serving politicians has no goal other than influencing the minds and thoughts of the audience. The Islamic Republic of Iran, after the victory of the revolution, has been and is under massive attacks by various Western media, including the BBC. Psychological operation techniques have precise theoretical and scientific support in the fields of psychology, sociology, and communication sciences. Proper use of these techniques, in terms of complexity, efficiency, dynamism, and at the same time being dangerous, plays a significant role in inducing concepts to the audience and penetrating their minds. This research has been conducted with the aim of examining the methods and tactics of psychological operations of BBC Persian television regarding Iran's nuclear activities in recent years. The most important question that focuses the results of this research is: What are the methods and tactics of psychological operations employed by BBC Persian television regarding Iran's nuclear activities in recent years? In this research, quantitative content analysis has been used, and the statistical population of the research consists of the programs of this network in a specific time period. The sample size includes all news, reports, and analyses broadcast by this network that were available in written form on its official website and were selected by census. The obtained results revealed that the mentioned network, firstly, has used several psychological operation methods regarding Iran's nuclear activities in recent years, the most prominent of which are priming/agenda-setting and repetition, and secondly, highlights 18 topics more than other topics, the most important of which are the negotiations between Iran and the P5+1 and the clarification of Iran's nuclear program. Also, necessary suggestions for countering these tactics are presented in this research.

کلیدواژه‌ها English

Psychological operations
Media
Television network
BBC Persian
Nuclear program
1. اسنو، نانسی (۱۳۹۰)، جنگ رسانه‌ها و تبلیغات، ترجمه عباس کاردان، تهران: مؤسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر.
2. الیاسی، محمد حسین (۱۳۸۹)، عملیات روانی و رسانه، تهران: نشر ساقی.
3. الیاسی، محمد حسین (۱۳۸۱)، «عملیات روانی رسانه‌ای برای کنترل اذهان»، تهران: فصلنامه پژوهش و سنجش، شماره ۳۴.
4. جمعی از نویسندگان (۱۳۷۷)، تبلیغات و جنگ روانی، ترجمه حسین حسینی، تهران: پژوهشکده علوم دفاعی، نشر ابلاغ.
5. جنیدی، رضا (۱۳۸۹)؛ تکنیک‌های عملیات روانی و شیوه مقابله، مشهد: مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی.
6. جنیدی، رضا (۱۳۸۶)، دروغ بزرگ- نگاهی به جنبه‌های سیاسی و تکنیک‌های روانی فیلم ۳۰۰، مشهد: روزنامه قدس، شماره ۵۵۴۴.
7. ذوالفقاری، مهدی (۱۳۹۱)، تحلیل عملیات آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران، مطالعه موردی: پرونده هسته‌ای، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
8. رضوی‌زاده، سید نورالدین [بی‌تا]، «وانمایی و سلطه در جریان بین‌المللی خبر»، تهران: مجموعه مقالات دومین سمینار بررسی مسائل مطبوعات، مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها، ج ۲.
9. محمدی، حمید (۱۳۸۷)، رهیافت‌های نظری در عملیات روانی، تهران: دبیرخانه ستاد کل نیروهای مسلح.
10. مرادی، حجت‌اله (۱۳۸۵)، «کاربرد روانشناسی اجتماعی در عملیات روانی»، تهران: فصلنامه عملیات روانی، سال سوم، شماره ۱۲.
11. مک کوئیل، دنیس (۱۳۸۲)، نظریه‌های ارتباط جمعی؛ تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.
دوره 13، شماره 40
بهار 1396
صفحه 33-50

  • تاریخ دریافت 25 آذر 1395
  • تاریخ بازنگری 18 دی 1395
  • تاریخ پذیرش 05 اسفند 1395
  • تاریخ اولین انتشار 22 خرداد 1396
  • تاریخ انتشار 22 خرداد 1396