اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

تبیین راهبرد امنیت مردم‌پایه در مقابله با جریان‌های تروریستی و تکفیری

نویسندگان
1 استادیار دانشکده شهید مطهری بسیج، دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین(ع)، تهران، ایران
2 پژوهشگر دانشکده شهید مطهری بسیج، تهران، ایران.
چکیده
امنیت اولویت‌دارترین نیاز انسان‌ها پس از نیازهای زیستی است. احساس امنیت امری درونی و ذهنی است که با حضور مؤلفه‌های مختلف پدیدار می‌شود. یکی از این مؤلفه‌های اساسی بهره‌گیری از توان نیروی انسانی جامعه است. امنیتی که بر پایه نیروهای مردمی بنا نهاده شده از پایداری و ماندگاری زیادی برخوردار است. احساسی که به مرور منجر به ثبات و پایداری شده و این خود عامل اصلی پیشرفت و توسعه خواهد بود. این یک اصل در حوزه مطالعات سیاسی و امنیتی است که راهبردهای امنیتی در راستای تهدیدهای پیرامونی شکل می‌گیرند. تهدید که عامل غیرقابل کنترل و عمل‌کننده در پیرامون بازیگر بوده و عمدتاً بر آسیب‌های محیط داخلی متمرکز می‌شود و با متراکم شدن، فضای امنیتی را دچار چالش می‌کند.
یکی از تهدیدهای کنونی برای اسلام و به ویژه ایران اسلامی جریان تکفیری است؛ پدیده‌ای با تاریخچه بلند در پیرامون مرزهای جمهوری اسلامی ایران که لازم است با کالبدشکافی آن، ضمن شناخت کامل این پدیده، راهکارهای مقابله با آن را به صورت عاجل ارائه کرد.
تلاش نویسندگان در این نوشتار آن است که ضمن تبیین این جریان و ماهیت راهبردهای امنیتی، راهکاری کارآمد در مدل امنیتی مردم‌پایه ارائه کنند. روش ما در این تحقیق قیاسی و با رویکردی اجتهادی بوده و از اسناد و مدارک موجود در این عرصه نیز در حد توان استفاده شده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Explaining the People-Based Security Strategy in Countering Terrorist and Takfiri Currents

نویسندگان English

Hamid Khosravi 1
Hosseinali Ramazani 2
1 Assistant Professor, Shahid Motahari Basij Faculty, Imam Hossein University of Officer and Guard Training, Tehran, Iran
2 Researcher, Shahid Motahari Basij Faculty, Tehran, Iran
چکیده English

Security is the most prioritized human need after biological needs. The sense of security is an internal and mental matter that emerges with the presence of various components. One of these essential components is utilizing the manpower capability of society. Security built upon popular forces enjoys high sustainability and longevity—a feeling that gradually leads to stability and sustainability, which itself will be the primary factor for progress and development. It is a principle in political and security studies that security strategies are shaped in alignment with peripheral threats. Threat, as an uncontrollable factor operating around an actor, mainly focuses on internal environmental vulnerabilities and, when accumulated, challenges the security space. One of the current threats to Islam, and especially Islamic Iran, is the Takfiri current; a phenomenon with a long history around the borders of the Islamic Republic of Iran, requiring anatomical examination to fully understand this phenomenon and promptly provide countermeasures. The authors' effort in this paper is to explain this current and the nature of security strategies, and to present an efficient solution within a people-based security model. Our research method is deductive with an Ijtihadi (jurisprudential-analytical) approach, utilizing available documents and evidence in this field to the best of our ability.

کلیدواژه‌ها English

Takfiri current
Strategy
Security
People-based security
1. قرآن کریم. (۱۳۷۶). ترجمه الهی قمشه‌ای، قم: انتشارات لقاء.
2. آشوری، داریوش. (۱۳۸۷). دانشنامه سیاسی. تهران: نشر مروارید، چاپ شانزدهم.
3. الگار، حامد. (۱۳۸۶). وهابیتگری، احمد نمایی، بنیاد پژوهش‌های اسلامی.
4. بداشتی، علی‌الله. (زمستان ۱۳۸۶). «شناخت سلفیه، سلفیه چیست؟». میقات حج، سال شانزدهم، شماره شصت و دوم.
5. بوزان، باری. (۱۳۷۸). مردم، دولت‌ها، هراس. تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.
6. بوزان، باری، و الی ویور. (۱۳۸۸). «مناطق و قدرت‌ها». ترجمه رحمان قهرمان پور، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
7. پوستین‌چی، زهره. (۱۳۸۷). «گذر از کمربند شکننده: بازسازی امنیت همیارانه در خلیج فارس». فصلنامه ژئوپلیتیک، شماره ۱.
8. تقی‌لو، فرامرز. (۱۳۸۵). بررسی رابطه سرمایه اجتماعی با امنیت اجتماعی. فصلنامه مطالعات راهبردی، سال نهم، شماره دوم، شماره مسلسل ۳۲، پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران. قابل دسترس در www.sid.ir.
9. توسلی، غلامعباس و موسوی، مرضیه. (زمستان ۱۳۸۲). سرمایه در نظریات کلاسیک و جدید با تأکید بر نظریه‌های سرمایه اجتماعی. نامه علوم اجتماعی، شماره ۲۶.
10. جلبی، مسعود. (۱۳۷۵). جامعه‌شناسی نظم (تشریح و تحلیل نظری نظم اجتماعی). چاپ اول، تهران: نشر نی.
11. حسام‌الدین، علی بن متقی. (۱۴۲۳ ق). کنز العمال. علی نصیری، قم: مؤسسه فرهنگی و اطلاع‌رسانی تبیان.
12. خامنه‌ای، آیت‌الله سید علی. (۱۳۹۲). «بیانات». دیدار مسئولان نظام و میهمانان کنفرانس وحدت اسلامی.
13. خمینی، روح‌الله. (۱۳۸۶). بسیج در اندیشه امام خمینی (ره). مهدی مرندی، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
14. دری نجف‌آبادی، قربانعلی. (۱۳۷۹). نگاهی به امنیت از منظر امیرالمؤمنین (ع). فصلنامه حکومت اسلامی، سال پنجم، شماره ۴.
15. رجبی، حسین. (۱۳۸۸). بررسی فتوای تکفیر در نگاه مذاهب اسلامی. قم: نشر مشعر.
16. رضائیان، علی. (۱۳۷۹). مبانی سازمان و مدیریت. تهران: سمت، چاپ اول.
17. رضوانی، علی‌اصغر. (۱۳۹۰). سلسله مباحث وهابیت - وهابیان تکفیری. مؤسسه فرهنگی هنری مشعر.
18. سید رضی. (۱۳۸۰). نهج البلاغه. ترجمه محمد دشتی، چاپ سوم، تهران: به نشر.
19. سیدمن، استیون. (۱۳۸۸). کشاکش آراء در جامعه‌شناسی. هادی جلیلی، تهران: نشر نی.
20. ضیایی، رحمت‌الله. (بهار ۱۳۹۰). خدا در نگاه وهابیت. فصلنامه تقریب مذاهب.
21. علیزاده موسوی، سید مهدی. (۱۳۸۹). سلفی‌گری و وهابیت، تبارشناسی. قم: ناشر دفتر تبلیغات اسلامی، چاپ دوم.
22. علینقی، امیرحسین. (۱۳۸۱). جایگاه امنیت در استراتژی ملی. تهران: فصلنامه مطالعات راهبردی، سال دوم، شماره پنجم.
23. علوی المالکی، علی بن. (۱۳۸۹). هشدار در خصوص تکفیرهای بی‌رویه. ترجمه: مرکز تخصصی ترجمان دینی مشعر.
24. عمید، حسن. (۱۳۷۷). فرهنگ فارسی. چاپ یازدهم، تهران: چاپخانه سپهر.
25. فلاحی، احمدحسین. (۱۳۹۱). آرای وهابیت در ترازوی قرآن و سنت. تهران: مؤسسه فرهنگی هنری مشعر.
26. کاپلان، رابرت و نورتون، دیوید. (۱۳۸۶). نقشه استراتژی. حسین اکبری و همکاران، تهران: آریانا، ویراست دوم.
27. کلینی، محمدبن یعقوب. (۱۳۸۷). اصول کافی. ترجمه سیدمهدی آیت‌اللهی، تهران: انتشارات جهان آرا.
28. کینز، تام و دیگران. (۱۳۷۹). طرح‌ریزی واحدهای صنعتی. رضا زنجیرانی فراهانی، تهران: ترمه، چاپ اول.
29. لطفیان، علی. (۱۳۷۶). استراتژی و روش‌های برنامه‌ریزی استراتژیک. تهران: مؤسسه چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه، چاپ اول.
30. لیک دیوید و مرگان پاتریک. (۱۳۸۱). «نظم‌های منطقه‌ای امنیت‌سازی در جهان نوین». ترجمه سید جلال دهقانی فیروزآبادی، تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
31. مایر، جرالد و سرینز، دادلی. (۱۳۶۸). پیشگامان توسعه. ترجمه سید علی اصغر هدایتی و علی یاسری، تهران: انتشارات سمت.
32. مرادیان، محسن. (۱۳۸۸). تهدید و امنیت. انتشارات مرکز آموزشی پژوهشی شهید سپهبد صیاد شیرازی، تهران.
33. مرادی، مرتضی، جلیلیان، حمیدرضا، کریمی، داود. (۱۳۸۹). رابطه سرمایه اجتماعی با عملکرد پلیس. دو ماهنامه توسعه انسانی پلیس، سال هفتم، شماره ۳۱، مهر و آبان ماه، تهران. (قابل دسترس در www.sid.ir).
34. نویدنیا، منیژه. (۱۳۸۲). درآمدی بر امنیت اجتماعی. فصلنامه مطالعات راهبردی سال ششم، شماره ۱۹.
35. ویور، اولی. (زمستان ۱۳۸۰). امنیتی کردن و غیر امنیتی کردن. ترجمه مراد علی صدوقی، تهران: فصلنامه فرهنگ و اندیشه، شماره سوم و چهارم.

36. Arthur F. Lykke, Jr. (1989). "Toward an Understanding of Military Strategy". chap. in Military Strategy: Theory and Application. Carlisle Barracks, PA: Department of National Security and Strategy, U.S. Army War College.
37. Murray, Williamson, and Grimsley, Mark. (1994-1997). "Introduction: On Strategy". The Making of Strategy: Rulers, States, and War. Cambridge: Cambridge University Press.
38. Tookey, Douglas L. (2007). "The Environment, Security and Regional Cooperation in Central Asia". Communist and Post-Communist Studies Vol. 40.
دوره 10، شماره 29
تابستان 1393
صفحه 103-134

  • تاریخ دریافت 25 فروردین 1393
  • تاریخ بازنگری 19 خرداد 1393
  • تاریخ پذیرش 10 تیر 1393
  • تاریخ اولین انتشار 01 شهریور 1393
  • تاریخ انتشار 01 شهریور 1393