اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

مقایسه ابعاد هویت اسلامی، ایرانی و مدرن در دو نسل از اعضای سپاه پاسداران و بسیج انقلاب اسلامی

نویسنده
پژوهشگر دانشکده شهید مطهری بسیج، تهران، ایران.
چکیده
هدف: مطابق با داعیه بسیاری از نحله‌های فکری، امروزه فرهنگ ایرانی تصویری از سه هویت اسلامی، ایرانی و مدرن است. هدف از انجام این مطالعه سنجش و مقایسه‌ی هویت‌های اسلامی، ایرانی و مدرن در دو نسل از اعضای سپاه پاسداران و بسیج انقلاب اسلامی است.
روش: طرح تحقیق مطالعه حاضر از نوع علیّ مقایسه‌ای و نمونه آماری آن مشتمل بر ۸۰ نفر از نسل جوان و ۷۰ نفر از نسل بزرگسال عضو سپاه پاسداران و بسیج انقلاب اسلامی بوده است. از مقیاس‌های سنجش هویت اسلامی، ایرانی و مدرن و آزمون تداعی تلویحی (IAT) به عنوان ابزار پژوهش و از آزمون تی مستقل برای بررسی تفاوت‌های دو نسل در سه بعد هویتی استفاده شده است.
یافته‌ها: نتایج آزمون تی نشان می‌دهد که تفاوت معناداری بین دو نسل در بعد هویت مدرن در سطوح نگرش ضمنی و آشکار وجود دارد.
بحث: مطابق با یافته‌های مطالعه حاضر می‌توان گفت که نسل جوان در مقایسه با نسل بزرگ‌سال به سمت تغییری در سازمان‌یافتگی در شخصیت حرکت کرده و نوعی همزیستی بین هویت‌های اسلامی، ایرانی و مدرن در نسل جوان قابل مشاهده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Comparing the Dimensions of Islamic, Iranian, and Modern Identity in Two Generations of Members of the Islamic Revolutionary Guard Corps and the Basij of the Islamic Revolution

نویسنده English

Abbas Zabihehzadeh
Researcher, Shahid Motahari Basij Faculty, Tehran, Iran
چکیده English

Objective: According to the claims of many intellectual schools, contemporary Iranian culture presents an image composed of three identities: Islamic, Iranian, and modern. The purpose of this study is to measure and compare Islamic, Iranian, and modern identities in two generations of members of the Islamic Revolutionary Guard Corps and the Basij of the Islamic Revolution.
Method: The research design of the present study is causal-comparative, and its statistical sample consists of 80 individuals from the young generation and 70 individuals from the adult generation who are members of the Islamic Revolutionary Guard Corps and the Basij of the Islamic Revolution. Scales for measuring Islamic, Iranian, and modern identities, along with the Implicit Association Test (IAT), were used as research instruments, and an independent t-test was employed to examine the differences between the two generations across the three identity dimensions.
Findings: The results of the t-test indicate that there is a significant difference between the two generations in the dimension of modern identity at the levels of implicit and explicit attitudes.
Discussion: In accordance with the findings of the present study, it can be stated that the younger generation, compared to the older generation, has moved toward a change in the organization of personality, and a kind of coexistence among Islamic, Iranian, and modern identities is observable in the younger generation.

کلیدواژه‌ها English

Islamic identity
Iranian identity
Modern identity
Generation
1. حاتمی، ا. (۱۳۹۰). سازمان‌یافتگی شخصیت از منظر هویت‌های ملی، مذهبی و مدرن در دو نسل. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، بی‌جا: بی‌نا.
2. حاتمی، ج. (۱۳۸۷). خویش-تن. تهران: نشر بلور.
3. حاجیانی، ا. (۱۳۸۸). جامعه‌شناسی هویت ایرانی. تهران: پژوهشکده تحقیقات استراتژیک.
4. رحیمی‌نژاد، ع. و احمدی، ع. الف. (۱۳۷۴). مطالعه تحلیلی و علی هویت‌یابی نوجوانان ایرانی و رابطه آن با ساخت اجتماعی، اقتصادی و تحصیلی خانواده در دانش‌آموزان دختر و پسر نوجوان. بی‌جا: بی‌نا.
5. رحیمی‌نژاد، ع. و منصور، م. (۱۳۸۰). بررسی تحولی هویت و رابطه آن با حرمت خود و حالت اضطراب در دانشجویان دوره کارشناسی. مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران، ۵۰۰-۴۷۷.
6. شایگان، د. (۱۳۸۰). افسون‌زدگی جدید، هویت چهل‌تکه و تفکر سیار (ترجمه فاطمه ولیانی). تهران: پژوهش فرزان روز.
7. شمشیربار، ب. و نوشادی، م. (۱۳۸۶). بررسی میزان برخورداری کتب فارسی، تاریخ و علوم اجتماعی دوره راهنمایی تحصیلی از مؤلفه‌های هویت ملی. فصلنامه مطالعات برنامه درسی، ۶، ۲، ۷۸-۵۱.
8. علی‌اکبری، ح. (۱۳۸۹). هویت اسلامی ایرانی انقلابی و توسعه (میزگرد علمی). مجله راهبرد، شماره ۲۴، ۴۰-۷.
9. کوهی، ن. (۱۳۸۱). شکل‌گیری هویتی و الگوهای محلی، ملی و جهانی. فصلنامه جامعه‌شناسی ایران، ۴، ۴، ۱۶۱-۱۲۷.
10. کچویان، ح. (۱۳۸۶). تطورات گفتمان‌های هویتی ایران: ایرانی در کشاکش با تجدد و مابعدالطبیعه. تهران: نشر نی.
11. کچویان، ح. (۱۳۸۷). معضله یا بحران هویت؟ بررسی و نقد گفتمان‌های هویتی التقاطی یا ترکیبی. فصلنامه راهبرد فرهنگ، ۱، ۳، ۱۶-۷.
12. لطف‌آبادی، ح. و نوروزی، و. (۱۳۸۶). نظریه پردازی و مقیاس‌سازی برای سنجش نظام ارزشی دانش‌آموزان نوجوان ایران. فصلنامه نوآوری‌های آموزشی، ۷، ۵۸-۳۳.
13. ملکی، ق. (۱۳۹۱). بررسی توجه انتخابی نسبت به تصاویر مرتبط با دلبستگی: مطالعه‌ای بر مبنای پارادایم دات‌پروپ. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، بی‌جا: بی‌نا.
14. موسوی، م. و کلانتری، م. (۱۳۹۱). راه‌کارهای تقویت هویت اسلامی و ملی دانشجویان از دیدگاه حضرت امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری. مطالعات قدرت نرم، ۲، ۵، ۹۳-۷۰.
15. ناظمی، م. (۱۳۸۹). هویت اسلامی ایرانی انقلابی و توسعه (میزگرد علمی). مجله راهبرد، شماره ۲۴، ۴۰-۷.
16. نجات، پ. و حاتمی، ج. (۱۳۹۱). بررسی آزمون تداعی ضمنی: مقایسه بین‌سازه‌ای و راهبردهای پاسخ‌دهی آزمودنی‌ها. تازه‌های علوم شناختی، سال ۱۴، شماره ۵۳، ۸۷-۷۵.
17. نجات، پ. (۱۳۹۰). بررسی رابطه تصور قالبی و سازه‌های هویتی ضمنی و آشکار با هم و با شاخص‌های رفتاری در دانشجویان ریاضی‌فنی و علوم انسانی در ایران. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، بی‌جا: بی‌نا.

18. Deleuze, G., & Guattari, F. (1987). A thousand plateaus: Capitalism and Schizophrenia. Minneapolis: University of Minnesota Press.
19. Greenwald, A. G., & Banaji, M. R. (1995). Implicit social cognition: Attitudes, self-esteem, and stereotypes. Psychological Review, 102, 4-27.
20. Markus, H. R., & Kitayama, S. (1991). Culture and the self: Implication for cognition, emotion and motivation. Psychological Review, 98, 224-253.
21. Markus, H. R., & Kitayama, S. (2010). Culture and self: A cycle of mutual constitution. Perspect. Psychol. Sci., 5, 420-430.
22. Matsumoto, D. (2001). The handbook of culture and psychology. Oxford, UK: Oxford University Press.
23. Moshman, D. (1999). Adolescent psychological development: Rationality, morality, and Identity. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.
24. Triandis, H. C. (1989). The self and social behavior in differing cultural contexts. Psychological Review, 96, 506-520.
دوره 10، شماره 28
بهار 1393
صفحه 9-27

  • تاریخ دریافت 12 آذر 1392
  • تاریخ بازنگری 05 دی 1392
  • تاریخ پذیرش 20 بهمن 1392
  • تاریخ اولین انتشار 01 خرداد 1393
  • تاریخ انتشار 01 خرداد 1393