اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

اندیشه مقاومت در گفتمان انقلاب اسلامی

بررسی مفهومی مبانی عملیات انتحاری، استشهادی و تروریسم

نویسنده
پژوهشگر دانشکده شهید مطهری بسیج، تهران، ایران.
چکیده
جنگ و ستیز؛ به دلیل میل به برتری‌جویی و رسیدن به منافع بیشتر با خلقت بشر زاده شده است. ناامنی موجب شده است تا انسان‌ها با تکرار و خطا سعی در قرار گرفتن در فرآیند مدنیت با وضع قوانین و تشکیل ساختارها و نظام‌های مختلف به سوی امنیت حرکت کنند. به مرور زمان جوامع بشری شاهد بروز پدیده‌های امنیتی و تهدیدزایی با اشکال ابعاد و دارای وسعت‌های مختلفی هستند که سیستم‌های اطلاعاتی - امنیتی باید ضمن شناخت با برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری‌های منسجم، هزینه‌های زیادی را برای مقابله با آنها بپردازند.
یکی از این پدیده‌ها، عملیات انتحاری است که اشخاص با نوع نگرش خاصی که القا و تبدیل به باور درونی آنها شده، به آن اقدام می‌کنند. وجود تروریسم بین‌المللی و در سوی دیگر عملیات استشهادی در اسلام حدود این نوع پدیده‌ها را، هم در حوزه مفاهیم و هم در حوزه مصادیق دچار خلط نموده است. نگاه نگارنده این نوشتار که با رویکرد مفهوم‌سازی می‌باشد این است که با توجه به داده‌های موجود و تبیین و رسیدن به نقطه کانونی این پدیده‌ها که در باورهای افراد عامل، استقرار یافته است در راستای تفکیک دقیق این مفاهیم، نوشتار حاضر را تدوین کند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Conceptual Study of the Foundations of Suicide Operations, Istishhadi (Martyrdom-seeking) Operations, and Terrorism

نویسنده English

Hossein Nikoufar
Researcher, Shahid Motahari Basij Faculty, Tehran, Iran
چکیده English

War and conflict have been born with human creation due to the desire for supremacy and achieving greater interests. Insecurity has caused humans, through trial and error, to try to move toward security by entering the process of civilization, enacting laws, and forming various structures and systems. Over time, human societies witness the emergence of security-threatening phenomena with various shapes, dimensions, and scopes, which intelligence-security systems must, while understanding them, pay high costs to counter through planning and coherent policies. One of these phenomena is suicide operations, which individuals undertake with a specific perspective that has been induced and transformed into their inner belief. The existence of international terrorism and, on the other hand, istishhadi (martyrdom-seeking) operations in Islam have confused the boundaries of these types of phenomena, both in the realm of concepts and in the realm of instances (examples). The perspective of the author of this paper, which is based on a conceptualization approach, is to compile the present writing in order to accurately distinguish these concepts, given the existing data, clarification, and reaching the focal point of these phenomena which is rooted in the beliefs of the operational agents.

کلیدواژه‌ها English

Security
Terrorism
Suicide operations
Istishhadi operations
Focal point
1. قرآن کریم.
2. الیوت، جفری ام. و رابرت رجینالد. (۱۳۷۴). فرهنگ اصطلاحات سیاسی استراتژیک (ترجمه میرحسن رئیس‌زاده لنگرودی). تهران: انتشارات معین.
3. آشوری، داریوش. (۱۳۶۶). دانشنامه سیاسی. تهران: سهروردی و مروارید.
4. بی فاس‌تر، مایکل. (۱۳۸۵). خداوندان اندیشه سیاسی (ج. ۱، جواد شیخ‌الاسلامی). تهران: امیرکبیر.
5. توماس هابز، لویاتان. (۱۳۸۰). حسین بشیریه. تهران: نشر نی.
6. جمعی از نویسندگان. (۱۳۸۰). حقوق بشر از منظر اندیشمندان. تهران: شرکت سهامی انتشار.
7. حرف دل. (۱۳۷۹). مجموعه بیانات رهبری در ۱۳۷۹. تهران: قرب.
8. دعموش عاملی، علی. (۱۳۷۹). دائرة المعارف اطلاعات و امنیت در آثار و متون اسلامی (ترجمه غلامحسین باقر مهیاری و رضا گرماب دری). تهران: دانشگاه امام حسین علیه السلام.
9. شافعی امام محمد. (1994). کتاب الام (ج. 4). بیروت: دارالمعرفة.
10. صالحی نجف‌آبادی، نعمت‌الله. (۱۳۸۲). جهاد در اسلام. تهران: نشر نی.
11. طباطبایی، سیدعلی. (١٤١٥). ریاض المسالک (ج. ۷). قم: مؤسسه انتشارات اسلامی.
12. علی بابایی، غلامرضا. (۱۳۷۷). فرهنگ روابط بین‌الملل. تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی.
13. علی‌زاده، حسین. (۱۳۷۷). فرهنگ خاص علوم سیاسی. تهران: روزنه.
14. عمیدزنجانی، عباسعلی. (۱۳۷۳). فقه سیاسی. تهران: امیرکبیر.
15. ماکیاولی، نیکولو، شهریار، داریوش آشوری. (۱۳۶۶). تهران: کتاب پرواز.
16. مؤمنی، باقر. (بی‌تا). نخستین ترورهای سیاسی و کشتارهای جمعی در جامعه مدنی. بی‌جا: بی‌نا.
17. مورگِنتاو، هانس جی. (۱۳۷۹). سیاست‌ها میان ملت‌ها (حمیدا مشیرزاده). تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی.
18. نجفی، محمدحسن. (بی‌تا). جواهر الکلام (تحقیق شیخ عباس قوچانی، چ. هفتم). بیروت: داراحیاءالتراث العربی، ج. ۲۱.
19. ورعی، سیدجواد. (بی‌تا). مبانی فقهی عملیات شهادت‌طلبانه. نشریه حکومت اسلامی، سال هشتم.
20. Robert, A. Pape. (2003). The Strategic Logic of Suicide Terrorism. American Political Science Review, 97(3).
دوره 9، شماره 25
بهار 1392
صفحه 35-50

  • تاریخ دریافت 28 آذر 1391
  • تاریخ بازنگری 19 دی 1391
  • تاریخ پذیرش 12 اسفند 1391
  • تاریخ اولین انتشار 10 خرداد 1392
  • تاریخ انتشار 10 خرداد 1392